Τώρα που τελειώσαμε με το εισόδημα, ας περάσουμε στη ροή. Η κατάσταση ταμειακών ροών εξηγεί τις πηγές και τις χρήσεις μιας εταιρείας σε μετρητά σε τρεις βασικές δραστηριότητες. Να ένα απλό παράδειγμα:

Όπως υποδηλώνει η παρουσία των καθαρών εσόδων, ταμειακές ροές από λειτουργικές δραστηριότητες (CFO) είναι το κρίσιμο χρηματικό ποσό που προέρχεται από τις βασικές επιχειρηματικές δραστηριότητες, όπως η κατασκευή και η πώληση προϊόντων. Υπολογίζεται προσθέτοντας ξανά τυχόν μη-ταμειακά έξοδα που είχαν προηγουμένως αφαιρεθεί από τα καθαρά έσοδα (όπως οι αποσβέσεις, οι οποίες αφορούν τη λογιστική καταγραφή της μείωσης της αξίας των περιουσιακών στοιχείων με την πάροδο του χρόνου) και συνυπολογίζοντας τυχόν αλλαγές σε κεφάλαιο κίνησης όπως η αύξηση των αποθεμάτων (που αντιπροσωπεύει εκροή μετρητών).

Οι ταμειακές ροές από επενδυτικές δραστηριότητες (CFI), στο μεταξύ, περιλαμβάνουν κεφαλαιουχικές δαπάνες – το ποσό που δαπανήθηκε για την κατασκευή νέων εργοστασίων και καταστημάτων, την αγορά εξοπλισμού, και ούτω καθεξής – καθώς και τυχόν χρήματα που κερδήθηκαν (ή χάθηκαν) μέσω άλλων επενδυτικών δραστηριοτήτων: εξαγορές, πωλήσεις περιουσιακών στοιχείων, και ούτω καθεξής. Τέλος, οι ταμειακές ροές από χρηματοδοτικές δραστηριότητες (CFF) δείχνουν το ποσό των μετρητών που δημιουργήθηκε και δαπανήθηκε από πληρωμές μερισμάτων, εκδόσεις ή επαναγορές μετοχών, και την ανάληψη ή εξόφληση χρέους, δηλαδή ομόλογα και δάνεια 🔁

Ένα από τα πρώτα πράγματα που πρέπει να καταλάβεις όταν αναλύεις μια κατάσταση ταμειακών ροών είναι το ποσοστό μετατροπής σε μετρητά της εταιρείας. Τα μετρητά, όπως λένε, είναι βασιλιάς – και αυτός ο δείκτης μετράει την ικανότητα μιας εταιρείας να μετατρέψει λογιστικό κέρδος (όπως φαίνεται στην κατάσταση αποτελεσμάτων) σε πραγματικά χρήματα στην τράπεζα. Υπολογίζεται ως Λειτουργικές Ταμειακές Ροές δια τα Καθαρά Κέρδη, και – το μάντεψες – όσο υψηλότερος ο δείκτης, τόσο το καλύτερο. Και πάλι, είναι ακόμα πιο κατατοπιστικό αν συγκρίνουμε τον δείκτη μετατροπής μετρητών της εταιρείας με αυτόν των ανταγωνιστών της.

Ένα άλλο πολύ σημαντικό πράγμα που κοιτάζουν οι επενδυτές είναι οι ελεύθερες ταμειακές ροές (FCF) που δημιουργεί η εταιρεία – και τι κάνει με αυτές. Το FCF αντιπροσωπεύει το ποσό των μετρητών που παράγεται μετά από όλες τις απαραίτητες επανεπενδύσεις πίσω στην επιχείρηση· υπολογίζεται ως λειτουργικές ταμειακές ροές μείον κεφαλαιουχικές δαπάνες. Αυτό που ιδανικά θέλουν να δουν οι επενδυτές είναι θετικές και αυξανόμενες ελεύθερες ταμειακές ροές (FCF) τις οποίες η εταιρεία χρησιμοποιεί για να αποπληρώσει χρέη – και τις μοιράζει στους μετόχους μέσω μερισμάτων και επαναγορών μετοχών, εννοείται 😉

Αρνητικό FCF είναι συνηθισμένο σε νέες εταιρείες που δαπανούν πολλά για να αναπτυχθούν – και αυτό είναι φυσιολογικό, αρκεί να πιστεύεις ότι η στρατηγική ανάπτυξης της εταιρείας θα οδηγήσει τελικά σε θετικό FCF. Αλλά οι συνεχώς αρνητικές Ελεύθερες Ταμειακές Ροές (FCF) – ειδικά σε μια πιο ώριμη εταιρεία με μεγάλο ανταγωνισμό – δεν είναι ποτέ καλό σημάδι. Για να γίνουν τα πράγματα χειρότερα, μια εταιρεία σε αυτή τη θέση θα πρέπει να χρηματοδοτείται συνεχώς εκδίδοντας νέα χρέη ή μετοχές – και το τελευταίος απομειώνει την αξία των υφιστάμενων μετοχών.

Για να γίνουν πιο κατανοητά αυτά τα σημεία, ας συγκρίνουμε ξανά δύο υποθετικές εταιρείες στον ίδιο κλάδο: GreatCo και AwfulCo.

Για δες: Το CFO της GreatCo μεγαλώνει κάθε χρόνο, και έχει ένα πολύ υψηλό δείκτη μετατροπής σε μετρητά. Δεν παράγει μόνο θετικό FCF, αλλά το ποσό αυτό αυξάνεται κάθε χρόνο. Αυτό επιτρέπει στην εταιρεία να διανέμει ένα αυξανόμενο ποσό μετρητών στους μετόχους της GreatCo. Τέλος, σημείωσε την καθαρή αύξηση στα ταμειακά διαθέσιμα κάθε χρόνο εκτός από το 2017, όταν η εταιρεία αποπλήρωσε μεγάλο μέρος του χρέους της. Κάτι που δεν είναι καθόλου κακό, καθώς θα μειώσει τα έξοδα τόκων και το συνολικό ρίσκο 👍

Τώρα ας δούμε την κατάσταση ταμειακών ροών της AwfulCo:

Έλεος. Το CFO της AwfulCo συρρικνώνεται κάθε χρόνο – και ο ρυθμός μετατροπής σε μετρητά, λιγότερο από 50%, είναι πολύ κακός. Επίσης, παράγει όλο και περισσότερα αρνητικό FCF. Για να καλύψει αυτό το έλλειμμα, η εταιρεία πρέπει να εκδίδει συνεχώς τόσο νέες μετοχές όσο και χρέος – και παρόλα αυτά, τα ταμειακά διαθέσιμα εξακολουθούν να μειώνονται σταθερά… 🙀